आकाशैमा चील उड्यो…

राजेश कोइराला
अमेरिका, वैशाख १५ – ‘यी दुवै तामाङ सेलो । एउटाको लयमा बजाउन जान्यौं भने अर्कोमा पनि जान्दछौं,’ शरद आफ्ना चेलालाई गितार र किबोर्डमा नेपाली संगीत सिकाउँदै थिए, ‘आकाशैमा चील उड्यो…’, ‘धर्तीमा छाया…’ बजाऊ वा ‘असारै महिनामा…।’
प्रविधिको दुनियाँमा उनी अर्को उपाय सुझाउँछन्, ‘यो गीत युट्युबमा हेर । अनि हेर्दै बजाऊ ।’ कक्षामा सहयोग गरिरहेका रिकी गुरुङ आइपोड झिक्छन् र युट्युब खोल्छन् । अनि बजाउँछन्, ‘आकाशैमा चील उड्यो..।’ शनिबारे संगीत-कक्षामा शरद गितार, किबोर्ड र मादल सिकाइरहेका थिए । Read More »

Views-Rajesh Koirala राजेश कोइराला-BBC Sajha Sawal साझा सवाल

Views-Rajesh Koirala राजेश कोइराला-BBC Sajha Sawal साझा सवाल

Audio

२०६८ सालको जगदम्बाको नेपाली पात्रो (क्यालेन्डर)

२०६८ सालको जगदम्बाको नेपाली पात्रो (क्यालेन्डर)

माथि क्लिक गर्नुहोस् ।

२०६८ मा नेपालका सार्वजनिक बिदाहरु

१. शनिवार बिदा :

(क) वैशाख – ३,१०,१७,२४,३१ (५ दिन)
(ख) जेठ – ७,१४,२१,२८ (४ दिन)
(ग) असार – ४,११,१८,२५,३२ (५ दिन)
(घ) साउन – ७,१४,२१,२८ (४ दिन)
(ङ) भदौ – ३,१०,१७,२४,३१ (५ दिन)
(च) असोज – ७,१४,२१,२८ (४ दिन)
(छ) कात्तिक – ५,१२,१९,२६ (४ दिन)
(ज) मङ्सिर – ३,१०,१७,२४ (४ दिन)
(झ) पुष – २,९,१६,२३,३० (५ दिन)
(ञ) माघ – ७,१४,२१,२८ (४ दिन)
(ट) फागुन – ६,१३,२०,२७ (४ दिन)
(ठ) चैत – ४ ,११,१८,२५ (४ दिन)
जम्मा : ५२ दिन

Read More »

अर्जुनप्रसाद पराजुली सानो छँदा

टोपीबाट निस्कने टुप्पी

अर्जुनप्रसाद पराजुली नागरिक आन्दोलनका अगुवामध्ये एक हुनुहुन्छ । उहाँ व्यङ्ग्य कविता लेखनमा पनि अगाडी हुनुहुन्छ । उहाँको जन्म २०२० साउन ५ गते काभ्रेपलाञ्चोकको ज्याम्दी गाउँ विकास समिति १ मा भएको हो । उहाँ होमनाथ र यदुकुमारीका जेठा छोरा हुनुहुन्छ । उहाँको हास्यव्यङ्ग्य कवितासंग्रह ‘आन्द्रालोक’ प्रकाशित छ । सिस्नोपानी नामक हास्यव्यङ्ग्य संस्थाका संस्थापक पराजुलीले ‘नेपालमा गणतन्त्र नआएसम्म कुनै पुरस्कार र सम्मान नलिने’ घोषणा गर्नुभएको छ । विभिन्न शैक्षिक संस्था एवं भुँडीपुराण प्रकाशनसँग सम्बद्ध पराजुलीका दुई सन्तान छन् । यसपटक उहाँका बाल्यकालका केही सम्झना :

धनञ्जय तिमिल्सिना सानो छँदा

राजधानीको पढाई

धनञ्जय तिमिल्सिना सुदूरपश्चिमका शिक्षासेवी हुनुहुन्छ । उहाँ कैलाली, टिकापुरस्थित वीरेन्द्र विद्यामन्दिरमा ३० वर्ष प्रधानाध्यापक रहनुभयो । उहाँले पढाएका विद्यार्थी उच्च ओहदालगायत विभिन्न देश र मुलुकका विभिन्न स्थानमा पुगी देशको सेवा गरेका छन् । यसै वर्षको मदन पुरस्कार विजेता महेशविक्रम शाह उहाँकै विद्यार्थी हुनुहुन्छ । उहाँको जन्म २००७ साल चैत १३ गते अछाम जिल्लाको जुपु १ धुरालीमा भएको हो । उहाँका पिताको नाम वैजनाथ र आमाको नाम देवकला हो । उहाँले भाषा विज्ञानमा डिग्री तथा मेजर नेपालीमा बिएड गर्नुभएको छ । कैलालीबाट निस्कने विभिन्न पत्रिकामा उहाँका लेख प्रकाशित भएका छन् । उहाँले आफैं पनि सम्पादन गर्नुभएको छ । उहाँ सुदूरपश्चिमाञ्चल साहित्य कला प्रतिष्ठानका अध्यक्ष, कैलालीको सामुदायिक पुस्तकालयको सदस्य-सचिव, प्राज्ञिक समाजको सल्लाहकार सदस्य हुनुहुन्छ । यसपटक उहाँका बाल्यकालका केही सम्झना :

हरिवंश आचार्य सानो छँदा

पातका ती लुगा

हरिवंश आचार्य चर्चित कलाकार हुनुहुन्छ । उहाँ २०३१ सालदेखि हास्यव्यङ्ग्य कलाकार, गायक, नायक आदिका रूपमा देखिनुभएको छ । आचार्यको जन्म २०१४ साल कात्तिक २७ गते काठमाडौंको गैरीधारामा भएको हो । पाँच दिदी जन्मेपछि घरमा ‘हरिवंश पुराण’ लगाएर जन्मिएका आचार्यको नाम त्यही पुराणकै नामबाट लिएको हो । तर उहाँको न्वारानको नाम ‘छत्रनाथ’ हो । सुरुमा रंगमञ्चमा मात्र देखिएका आचार्य २०३८ सालपछि ‘मह’ जोडीका रूपमा मदनकृष्ण श्रेष्ठसँग रंगमञ्च, टेलिभिजन, ठूलो र सानो पर्दाका चलचित्रमा उदाउनुभयो । ‘पन्ध्रगते’, ‘दसैँ’, ‘वनपाले’, ‘कान्तिपुर’, ‘लक्ष्मी’, ‘सुर-बेसुर’ जस्ता २५ टेलिचलचित्रमा एवं ‘यमलोक’, ‘विज्ञापन’, ‘दुई सय पाँच’, ‘बोसे आन्द्रेई भुँडी’ लगायत ३२ नाटकको लेखन, निर्देशन र अभियन गर्नुभएको छ । ‘बलिदान’, ‘के घर के डेरा’, ‘लोभी पापी’, ‘सिन्दूर’, ‘फिलिम’ आदि १५ चलचित्रमा उहाँले अभिनय गर्नुभएको छ । उहाँका दुई छोरा : त्रिलोक र मोहित छन् । यसपटक आचार्य सानो छँदाका केही सम्झना :

मदनकृष्ण श्रेष्ठ सानो छँदा

आहालमा पौडेपछि सानो माडसाबले पिटाइ खानुपर्‍यो

मदनकृष्ण श्रेष्ठ चर्चित कलाकार हुनुहुन्छ । श्रेष्ठको जन्म २००७ साल वैशाख ७ गते काठमाडौं जिल्लाको दुर्गम जितपुरफेदी गाउँमा भएको हो । उहाँका पिताको नाम रामकृष्णलाल श्रेष्ठ र आमाको नाम लक्ष्मीदेवी श्रेष्ठ हो । उहाँ ६ महिनाको भएपछि आमा लक्ष्मीदेवीको निधन भयो । उहाँ २०२८ सालमा मुनास संस्थामार्फत आयोजना गरिएको कार्यक्रममा नेवारी गीत गाएर हास्यव्यङ्ग्य क्षेत्रमा लाग्नुभयो । २०३७ साल वैशाख १४ गते राष्ट्रबैंकले आयोजना गरेको एउटा कार्यक्रमपछि हरिवंश आचार्यसँग एक भई कार्यक्रमहरू देखाउन थाल्नुभयो । ‘बैंकेश्वर’, ‘यमलोक,’ ‘प्यारालाइसिस,’ ‘ककफाइट’, ‘अंशवण्डा’, ‘रद्दीको टोकरी’, ‘ऐना’, ‘सपथग्रहण’, ‘होस्टे-हैँसे’, ‘काउकुती’, ‘गीतैगीत’, ‘लण्डन एयरपोर्ट’, ‘वडा नं. ३४’, ‘राष्ट्रिय गाउँखाने कथा’, ‘अभिभावक’, ‘श्राद्ध’, ‘पिकनिक’, ‘धुम्रकेतु’, ‘बोसे आन्द्राई भुँडीको’, ‘विज्ञापन’ आदि क्यासेट वा प्रदर्शनमा हरिवंशसँग आउनुभयो । ‘फिप्टी-फिप्टी’, ‘सन्तति’, ‘२१६७७७’, ‘भकुण्डे भूत’, ‘दसैं’, ‘१५ गते’, ‘चिरञ्जीवी’, ‘रात’, ‘वनपाले’, ‘लक्ष्मी’, ‘लालपुर्जा’, ‘कान्तिपुर’, ‘सुरबेसुर’ जस्ता २६ वटा टेलिफिल्ममा मदनकृष्ण-हरिवंश (मह) ले अभियान/लेखन/निर्देशन गर्नुभएको छ । ठूलो पर्दाका ‘के घर के डेरा’, ‘वासुदेव’, ‘लोभीपापी’, ‘ट्रक ड्राइभर’, ‘बलिदान’ र ‘फिलिम’ आदि १२ वटा चलचित्रमा काम गर्नुभएको छ । उहाँ ११ संस्थासँग आबद्ध हुनुहुन्छ । दुई दर्जनभन्दा बढी देश घुम्नुभएको छ । उहाँले २० वटा पुरस्कार र सम्मान पाउनुभएको छ । उहाँका एक छोरा यमन र छोरी सराना विदेशमा छन् । यसपटक मदनकृष्णका बाल्यकालका सम्झना :

निर्मलकुमार रिमाल सानो छँदा

कहिले गीत त कहिले भोगटेको फुटबलमा मस्त

निर्मलकुमार रिमाल कवि एवं गीतकार हुनुहुन्छ । उहाँ विसं १९९३ चैतमा काठमाडौंको कालिकामार्ग (कालिकास्थान) मा जन्मनुभएको हो । उहाँका पिताको नाम नरेन्द्रनाथ र माताको नाम शेष मञ्जरीदेवी हो । निर्मलकुमारका ६ दाजुभाइ र दुई दिदीबहिनी जन्मनुभएको हो । उहाँले अंग्रेजी साहित्यमा एमए गर्नुभएको छ । नवीन कला मन्दिरका अध्यक्ष रिमालका दस पुस्तक प्रकाशित छन् । नवीन कला मन्दिरले नाटक एवं कलासम्बन्धी विभिन्न पुस्तक प्रकाशित गरेको छ । त्यस्तै बर्सेनि यसै क्षेत्रका विभिन्न व्यक्तित्वलाई सम्मान प्रदान गर्दै आएको छ । आयुर्वेदिक औषधि निर्माण गर्ने उहाँहरूको पुर्ख्यौली पेसा हो । उहाँ कालिकास्थानस्थित आरोग्य भवन वर्क्सका प्रोपाइटर हुनुहुन्छ । यसपटक नेपाली, अंग्रेजी र हिन्दी भाषामा कविता लेख्ने रिमालका बाल्यकालका केही सम्झना :

मुक्तिनाथ शर्मा नेउपाने सानो छँदा

आमाले कुटेर ठूलो पारेको भन्ने ठान्थ्यो मेरो भाइ

मुक्तिनाथ शर्मा नेउपानेसँग सरकारी सेवाको लामो अनुभव छ । उहाँ खरिदारदेखि उपसचिवसम्म हुनुभयो । ३३ वर्ष जागिर खानुभयो । जागिर खाँदा १८ ठाउँमा सरुवा हुनुभयो । यसैबेला ६७ जिल्ला पुग्नुभयो । उहाँले १३ पुस्तक लेख्नुभयो । ती पुस्तकमध्ये ‘पानी र नानी’ (बालगीतिकाव्य) र ‘सानी चरी गौथली’ (बालगीतसंग्रह) प्रकाशित छन् । उहाँ विसं १९९६ फागुन १९ गते लमजुङको दुराडाडा, खुम्रुकमा जन्मनुभएको हो । उहाँ खडानन्द र रुक्मिणीदेवीका साँहिलो छोरा हुनुहुन्छ । किसान पिताका चार छोरा र ६ छोरी जन्मेका हुन् । अहिले काठमाडौंको बानेश्वरमा बस्ने शर्माका बाल्यकालका सम्झना :